Jak zbudowane jest zdanie angielskie
W zwykłym zdaniu twierdzącym najpierw pojawia się podmiot, potem czasownik i potrzebne uzupełnienia. Podmiot wskazuje, o kim lub o czym mówimy. Nie zawsze jest wykonawcą czynności: w stronie biernej oznacza osobę lub rzecz, której czynność dotyczy. Szyk zdania pomaga odróżnić uczestników sytuacji, dlatego zamiana miejscami rzeczowników może zmienić znaczenie.
Gdy opisujesz cechę lub stan, angielskie zdanie zwykle wymaga be, podobnie jak polskie zdanie wymaga formy czasownika „być”: „Pokój jest cichy” to The room is quiet. Jeśli mówisz o czynności lub potrzebie, wybierz odpowiedni czasownik: The room needs cleaning. Nie dodawaj is przed każdym angielskim czasownikiem.
| Element | Przykład | Co sprawdzić |
|---|---|---|
| Podmiot | My neighbour works. | Kto lub co jest tematem wypowiedzi? |
| Grupa czasownikowa | My neighbour is working. | Czy chodzi o zwyczaj, trwającą czynność, stan czy rezultat? |
| Dopełnienie i okoliczniki | My neighbour works at home on Fridays. | Co trzeba dodać: co, gdzie i kiedy? |
- The manager called the driver.
- Kierownik zadzwonił do kierowcy.Pierwsza z wymienionych osób wykonuje czynność.
- The driver called the manager.
- Kierowca zadzwonił do kierownika.Słowa są te same, ale role się zmieniły.
Przedmioty, osoby i relacje między nimi
Przedimki pomagają ustalić, o jaki przedmiot chodzi: jeden z wielu możliwych czy taki, który rozmówca potrafi rozpoznać. Zaimki pozwalają unikać powtarzania imion i rzeczowników, ale ich forma zależy od funkcji w zdaniu: she jest podmiotem, a her występuje jako dopełnienie lub po przyimku. Przyimki łączą wyrazy i określają miejsce, czas, kierunek lub inną relację.
Warto sprawdzać te zagadnienia razem. W zdaniu Put it on my desk zaimek it zastępuje znany przedmiot, on wskazuje położenie, a my określa, o które biurko chodzi. Przed my nie dodajemy przedimka. Szczegółowe tabele dla każdej grupy znajdziesz w osobnych omówieniach.
- I bought a notebook. The notebook is for her.
- Kupiłem notes. Ten notes jest dla niej.Pierwsza wzmianka, znany już przedmiot i zaimek w formie dopełnienia.
Czas, możliwość i obowiązek
Forma czasownika wskazuje nie tylko czas, lecz także sposób przedstawienia sytuacji: zwykłą czynność, czynność w toku, związek z teraźniejszością lub zdarzenie wcześniejsze od innego. Zacznij od sensu wypowiedzi, a nie od szukania jednego „słowa sygnałowego”: today może towarzyszyć różnym formom.
Czasowniki modalne wyrażają możliwość, pozwolenie, radę lub ocenę prawdopodobieństwa. Wybór między gerundium a bezokolicznikiem dotyczy innego zagadnienia: jak połączyć drugą czynność z pierwszą. Na przykład po enjoy potrzebna jest forma -ing, a po decide w takiej konstrukcji używamy bezokolicznika z to.
- We can meet tomorrow. We decided to meet outside.
- Możemy spotkać się jutro. Postanowiliśmy spotkać się na zewnątrz.Po can nie ma to, natomiast po decided jest ono częścią konstrukcji.
Porównania, zdania warunkowe i strona bierna
Gdy umiesz już ułożyć proste zdanie, możesz precyzyjniej wyrażać związki między myślami. Stopień wyższy służy do porównywania cech, zdanie warunkowe łączy warunek z jego skutkiem, a strona bierna kieruje uwagę na osobę lub rzecz, której dotyczy czynność. To różne narzędzia, a nie kolejne szczeble jednej skali trudności.
Przy porównaniu najpierw określ grupę lub drugi obiekt. Przy warunku osobno ustal czas warunku i czas jego skutku. Przy stronie biernej sprawdź, czy osoba lub rzecz, której dotyczy czynność, może stać się podmiotem bez zmiany pierwotnego sensu. Każde omówienie zawiera pary zdań pokazujące, co zmienia wybór konstrukcji.
- This route is shorter than the old one.
- Ta trasa jest krótsza od poprzedniej.
- If the road is closed, we will take the train.
- Jeśli droga będzie zamknięta, pojedziemy pociągiem.
- The tickets were sent yesterday.
- Bilety wysłano wczoraj.
Od czego zacząć naukę reguł
Jeśli potrafisz już się przedstawić i ułożyć kilka pytań, wykorzystaj to jako punkt wyjścia: sprawdź formy be, zaimki i szyk zdania. Następnie dodaj przedimki i Present Simple. Dalej rozbudowuj wypowiedzi: gdzie odbywa się czynność, co wydarzyło się wcześniej, jakie są plany i co jest dozwolone.
Nie musisz czytać poradnika od początku do końca. Przy pisaniu wiadomości o spotkaniu mogą być jednocześnie potrzebne przyimki czasu, pytania i formy przyszłe. Do systematycznej nauki służy osobny program. Kurs Luveng obejmuje 400 lekcji i cztery wewnętrzne etapy. Etapy te nie są oznaczeniami CEFR ani certyfikowanymi poziomami A1–B2: ich nazwy opisują treść, a nie potwierdzony poziom językowy.
- Ułóż krótkie zdanie twierdzące Wskaż uczestnika sytuacji i wybierz czasownik. Dodaj tylko potrzebne uzupełnienia.
- Zmień rodzaj zdania Utwórz przeczenie lub pytanie na podstawie tego samego zdania twierdzącego.
- Dodaj nowy szczegół Podaj czas, miejsce lub przyczynę i sprawdź, jak połączyć tę informację z resztą zdania.
Jak utrwalać regułę i dobierać ćwiczenia
Po przeczytaniu wyjaśnienia zasłoń przykład i ułóż własny: zmień osobę, przedmiot lub czas. Następnie wyjaśnij wybór formy. Odpowiedź „brzmi znajomo” jest przydatną pierwszą wskazówką, ale uzasadnienie „to pytanie o podmiot” pomaga zastosować regułę w nowym zdaniu.
W poradniku znajdziesz krótkie, ogólnodostępne zadania z wyjaśnieniami. Nie zastępują pełnego kursu i nie zapisują postępów w nauce. Zadania według tematu można wybrać w katalogu ćwiczeń i na osobnej stronie ćwiczeń gramatycznych. Dostęp do kolejnych ćwiczeń kursu wymaga konta i Premium; ukończone lekcje można powtarzać.