Başlangıç için müzik, okul ve ilişkiler
A Festival in Summer, Anna Trewin. Penguin Readers okuma kitabı, Level 1, A1, ISBN 9780241753705. Katy ile Charlie Glastonbury festivaline gider: annelerinin biletleri vardır ve en sevdikleri şarkıcı cumartesi akşamı sahne alacaktır. Konserleri ve grupça yapılan planları seviyorsan bu kitabı seç. Okurken yolculuğa katılan kişileri ve olayları takip et; tanıdık bir konu, yeni ifadeleri anlamanı kolaylaştırır.
Wonder, R. J. Palacio. Penguin Readers uyarlaması, Level 3, A2, ISBN 9780241397893. August Pullman evde eğitim görüyordu; şimdi ise dış görünüşüyle dikkat çekmek istemeden okula başlıyor. Arkadaşlık, ait hissetmek ve farklı birine nasıl davranıldığı gibi konuları seviyorsan bu baskı ilgini çekebilir. Yalnızca eylemlere değil, çevresindekilerin tepkilerine de bak. Hikâyede okul zorbalığı ve dışlanma ele alınır.
Özgün metinlerde gizem ve macera
Holes, Louis Sachar. Yearling özgün metin baskısı, ISBN 9780440414803; birbiriyle bağlantılı birkaç hikâyeyi izlemeye hazır okurlar için. Stanley haksız yere Camp Green Lake adlı ıslah kampına gönderilir; burada çocuklar her gün çukur kazar. Zamanla kamp müdürünün bir şey aradığı anlaşılır. Dağınık ipuçlarını bir açıklamaya ulaşana kadar birleştirmeyi seviyorsan bu kitap bir seçenektir. Bir anlatı çizgisindeki olayların diğerini anlamaya nasıl yardımcı olduğuna dikkat et. Kitapta kötü muamele ve adaletsizlik yer alır.
The Hunger Games, Suzanne Collins. Scholastic özgün metin baskısı, ISBN 9780439023528; yeni bir dünyayı ve karakterlerin amaçlarını keşfederek okumak için. Katniss, Panem yönetiminin bölgelere dayattığı ve televizyonda yayımlanan ölümcül bir yarışmada kız kardeşinin yerine geçer. Hayatta kalma, toplumsal baskı ve ahlaki kararlar ilgini çekiyorsa bu kitap bir seçenektir. O dünyanın düzenini anlaman ve başkarakterin tehlike altındaki kararlarını takip etmen gerekir. Kitapta gençlerin de maruz kaldığı şiddet ve ölümler bulunur.
Ekipçe karar vermek üzerine bir okuma hikâyesi
Not the Fastest Route
Seçeneklerin tartışıldığı ve sonucun kontrol edildiği anlatıMaya's team was making a short film about the journey to school. Their first idea was simple: compare three routes and show which one was fastest. Leo would cycle, Maya would take the bus, and Amir would walk. They planned to start at the same corner at eight and record their arrival times at the school gate.
Before they filmed anything, Amir asked a question. His younger sister used a wheelchair, and two of the routes had steps. A route could be fast for one person and impossible for another. Maya realised that their film would leave out an important part of the journey. Leo suggested checking crossings, steep paths and places where a pavement suddenly ended.
The team changed the plan. On Saturday, they walked all three routes together and marked the difficult places on a map. On Monday morning, Leo cycled, Maya took the bus and Amir walked. They recorded their arrival times as planned. They did not label any route suitable for everyone; instead, they showed the details they had checked. Amir's sister watched the first version and pointed out a narrow gate they had missed. They added it before sharing the film with their class.
Their final film did not name a winner. It helped viewers compare the routes for their own journeys. Maya still liked measuring things, but now she wanted to ask what a number could tell her and what it could not. The team kept the arrival times in the film. They were useful information, just not the whole story.
Türkçe çeviri
Maya'nın ekibi okula gidiş yolculuğu hakkında kısa bir film çekiyordu. İlk fikirleri basitti: üç güzergâhı karşılaştırıp hangisinin en hızlı olduğunu göstermek. Leo bisiklete binecek, Maya otobüse binecek, Amir ise yürüyecekti. Saat sekizde aynı köşeden yola çıkmayı ve okul kapısına varış saatlerini kaydetmeyi planladılar.
Henüz hiçbir şey çekmeden Amir bir soru sordu. Küçük kız kardeşi tekerlekli sandalye kullanıyordu ve güzergâhların ikisinde basamaklar vardı. Bir yol bir kişi için hızlıyken başka biri için kullanılamaz olabilirdi. Maya, filmlerinin yolculuğun önemli bir yönünü dışarıda bırakacağını fark etti. Leo, geçitleri, dik yolları ve kaldırımın aniden bittiği yerleri kontrol etmeyi önerdi.
Ekip planı değiştirdi. Cumartesi günü üç güzergâhın tamamını birlikte yürüdüler ve zor geçilen yerleri bir haritada işaretlediler. Pazartesi sabahı Leo bisiklete bindi, Maya otobüse bindi, Amir ise yürüdü. Planladıkları gibi varış saatlerini kaydettiler. Hiçbir güzergâhın herkese uygun olduğunu söylemediler; bunun yerine kontrol ettikleri ayrıntıları gösterdiler. Amir'in kız kardeşi filmin ilk hâlini izledi ve ekibin gözünden kaçan dar bir kapıya dikkat çekti. Filmi sınıflarıyla paylaşmadan önce bunu da eklediler.
Filmin son hâlinde bir kazanan ilan edilmedi. Film, izleyicilerin güzergâhları kendi yolculuklarına göre karşılaştırmalarına yardımcı oluyordu. Maya bir şeyleri ölçmeyi hâlâ seviyordu ama artık bir sayının ona ne söyleyip ne söyleyemeyeceğini sormak istiyordu. Ekip varış saatlerini filmde tuttu. Bunlar yararlı bilgilerdi, ancak her şeyi anlatmıyordu.
Kelimeler ve ifadeler
- route
- güzergâh; izlenen yol
- leave out
- dışarıda bırakmak; dahil etmemek
- steep
- dik; eğimi fazlaBurada yolun bir bölümünün eğiminden söz ediliyor.
- pointed out
- dikkat çekti; gösterdi
- not the whole story
- her şeyi anlatmıyor; durumun tamamı bu değilYarım kalmış bir edebî hikâyeden değil, bütün tabloyu göstermeyen bilgiden söz ediliyor.
Okuduğunu anlama
-
Ekip başlangıçta neyi karşılaştırmak istiyordu?
Cevap ve açıklaması
Üç güzergâhtan hangisinin okula en hızlı ulaşmayı sağladığını.
İlk paragrafta amaç show which one was fastest olarak açıklanıyor; diğer ölçütler sonradan ekleniyor.
-
Geçitleri ve dik yolları kontrol etmeyi kim önerdi?
Cevap ve açıklaması
Leo.
Erişilebilirlik konusunu Amir gündeme getiriyor, ancak crossings ve steep paths kontrolünü özellikle Leo öneriyor.
-
Amir'in kız kardeşi ilk sürümde ne fark etti?
Cevap ve açıklaması
Ekibin gözünden kaçan dar bir kapıyı.
Üçüncü paragrafta a narrow gate they had missed ifadesi geçiyor.
-
Ekip son filmden varış saatlerini çıkardı mı?
Cevap ve açıklaması
Hayır. Yararlı bilgilerin bir parçası olarak saatleri korudu.
Son paragrafta açıkça The team kept the arrival times in the film deniyor.
Dil öğrenimi için yazılmış bu bağımsız ve özgün hikâyede karakterler birlikte karar vermek ve bir fikri sınamak zorunda. Metni oku; ilk planı değiştiren önerilerin kimden geldiğini bul.
Kitaba duyulan ilgiyle dil güçlüğünü nasıl ayırmalı?
Bir genç, karmaşık konuları Türkçe rahatça tartışabilir ve İngilizce okumaya yeni başlıyor olabilir. Böyle bir durumda ilgiye uygun bir olay örgüsü sunan okuma kitabı, merakı canlı tutarken dil açısından erişilebilir bir çalışma sağlar. Tersi de olabilir: İngilizce bilgisi özgün metni okumaya yeterlidir ama konu ilgi çekmez. Yaşı, ilgiyi ve dil hâkimiyetini ayrı ayrı değerlendir.
Özgün metni seçmeden önce yayınevinin sunduğu örneği oku. Bölümün tamamını Türkçeye çevirmeden karakterin amacını ve bir kararının nedenini açıklayıp açıklayamadığını kontrol et. Güçlük yalnızca konuyla ilgili kelimelerdeyse bunları ayrıca incele. Karakterleri ve olaylar arasındaki bağlantıları sürekli kaçırıyorsan bir uyarlamayla karşılaştır.
| İlgi alanı | Seçkideki baskı | Dikkat edilecekler |
|---|---|---|
| Müzik ve yolculuk | A Festival in Summer, Level 1, A1 | Grupça yapılan bir yolculuk üzerine kısa bir okuma kitabı. |
| Okul ve arkadaşlık | Wonder, Level 3, A2 | Uyarlama; dışlanma ve okul zorbalığı temaları. |
| Gizem ve birbirine bağlı olaylar | Holes, özgün metin | Anlatı çizgileri ile geçmiş ve bugün arasındaki bağlantılar. |
| Distopya ve ahlaki kararlar | The Hunger Games, özgün metin | Şiddet ve kurmaca toplumun düzeni. |
Kendi başına okumak için kitap nasıl seçilir?
Kitap aile içinde veya okulda okunacaksa önce bir örneğe bak ve konusunu konuş. Başlangıç için müzik ve yolculuk, ilişkileri konuşmak için bir okul hikâyesi, daha gerilimli bir okuma içinse gizem veya distopya seçenek olabilir.
- Devam etmek için bir neden seç Merak uyandıran bir soru belirle: karakterler konsere gidebilecek mi, okuldaki ilişkiler nasıl gelişecek veya kampta ne gizleniyor?
- Baskıyı belirle Seriyi ve ISBN'yi kontrol et. Wonder uyarlamasının A2 düzeyini aynı adlı her kitaba atfetme.
- Bir bölüm dene Bir eylemin sonucuna kadar oku. Kelimelere bakmanın devam etmene yardımcı olup olmadığına veya sahnenin tamamını yeniden çevirmeye ihtiyaç duyup duymadığına bak.
- Konu değiştirme özgürlüğünü koru Dil uygunsa ama konu ilgini çekmiyorsa benzer güçlükte başka bir hikâye dene. Zaten anladığın yapılar yeni olay örgüsünde de işine yarar.
Luveng kütüphanesinde kısa bir okumayla devam et
Kısa bir bireysel okuma için Luveng'in Intermediate kategorisindeki özgün okuma hikâyesi The Bus to Town'ı aç. Başlangıçta Jack geciken otobüsü bekler, sonra pencere kenarına oturur ve kasabaya giderken tarlaları izler. Tanıdık durum, dikkatini İngilizce cümlelere verip olayları takip etmene yardımcı olur.
Luveng'in açık kataloğundan bir hikâye seçebilirsin; kitap okumak için kayıt ve etkin Premium üyeliği gerekir. Okuyucuda kelime veya cümle çevirisi ve kaldığın yeri kaydetme özellikleri bulunur. Bir bölümü bitirmeyi dene; günlük bir anlatıya devam etmek mi yoksa konuyu değiştirmek mi istediğine karar ver.