Present Simple ne zaman kullanılır?
Birinin genellikle ne yaptığını, nerede yaşadığını, ne bildiğini ya da ne tercih ettiğini anlatmak için Present Simple seç. Eylem konuştuğun anda olmak zorunda değildir: işinle ilgili bir cümle, gece evdeyken de geçerlidir. Simple ‘sonsuza kadar’ demek değildir: işin ya da zevklerin değişebilir.
Bu yapı genel düzenlilikler, talimatlar ve belirlenmiş programlar için de kullanılır. Bir programda şimdiki zaman biçimi, gelecekteki kalkışı ya da dersin başlangıcını gösterebilir. Önce anlamı belirle: alışkanlık mı, durum mu, talimat mı, kesinleşmiş program mı?
- Mila checks her email after breakfast.
- Mila kahvaltıdan sonra e-postalarını kontrol eder.Belirli bir sabahı değil, tekrarlanan eylemi anlatır.
- My brother lives near the station.
- Erkek kardeşim istasyonun yakınında yaşıyor.Şu anda geçerli bir durum.
- This key opens the side door.
- Bu anahtar yan kapıyı açar.Bir nesnenin özelliği.
- The evening class starts at seven tomorrow.
- Yarınki akşam dersi saat yedide başlıyor.Belirlenmiş programa göre gelecekteki bir olay.
Olumlu, olumsuz ve soru yapıları
To olmadan yalın biçim, yani V1; work, read, study gibi biçimlerdir. I, you, we ve they ile değişmez. He, she, it ve tekil bir isimle olumlu cümlede -s ya da -es gerekir. The student reads ile the students read ifadelerini karşılaştır. Türkçeden farklı olarak İngilizcede özne normalde söylenir: yalnızca reads demek yeterli değildir.
Soru ve olumsuz cümlede üçüncü kişi işareti zaten does üzerindedir; bu yüzden asıl fiil V1 biçimine döner. Do not ve does not, don't ve doesn't olarak kısaltılabilir. Bu kısaltmalar konuşmada yaygındır ve anlamı değiştirmez.
| Özne | Olumlu | Olumsuz | Soru |
|---|---|---|---|
| I / you / we / they | They work here. | They do not work here. | Do they work here? |
| He / she / it | She works here. | She does not work here. | Does she work here? |
| Kişi adı ya da isim | Oleg works here. | Oleg does not work here. | Does Oleg work here? |
- The shop sells notebooks.
- Mağaza defter satıyor.
- The shop does not sell maps.
- Mağaza harita satmıyor.Does not sonrasında sells değil, sell kullanılır.
-s ve -es nasıl eklenir?
Ek, fiilin yazımına bağlıdır. Çoğu fiilde -s yeterlidir. -s, -ss, -sh, -ch, -x ve -zz sonrasında normalde -es eklenir. Sık kullanılan goes ve does biçimlerini bütün olarak öğrenmek yararlıdır.
Sondaki y öncesinde ünsüz varsa y, i olur: study → studies. Ünlüden sonra korunur: play → plays. Have → has değişimini de öğren. Bunlar he, she ve it ile olumlu cümleye uygulanır; does sonrasındaki biçime değil.
| Durum | Yalın biçim | He / she / it sonrasında |
|---|---|---|
| Genel kural | help, read | helps, reads |
| -sh, -ch, -ss, -x ile bitenler | wash, teach, miss, fix | washes, teaches, misses, fixes |
| Ünsüz + y | carry, study | carries, studies |
| Ünlü + y | enjoy, play | enjoys, plays |
| Sık kullanılan özel biçimler | go, do, have | goes, does, has |
- Nina studies at home, but her friends study in the library.
- Nina evde ders çalışıyor, ama arkadaşları kütüphanede çalışıyor.
Do ve does ile sorular, olumsuzluk ve kısa yanıtlar
Evet-hayır sorusunda do ya da does öznenin önüne gelir: Do you cook? Bilgi sorusu için başa soru sözcüğünü ekle: What do you cook? Kalan bölüm sırasını korur. Kısa yanıtta yardımcı fiil tekrarlanır: Yes, I do; No, she doesn't. Türkçede çoğu zaman ‘evet’ ya da ‘hayır’ yeterlidir; İngilizcedeki bu yanıtlarda yardımcı fiil korunur.
Who öznenin kendisiyse ve eylemi kimin yaptığını soruyorsa olağan olumlu soruda do ve does gerekmez: Who cooks here? Soru nesneye yönelikse yardımcı fiil gerekir: Who do you call? Olumsuzluk sırası özne + do not / does not + V1 olur.
- Where does your sister keep her keys?
- Kız kardeşin anahtarlarını nerede saklıyor?Does, your sister öncesine gelir; keep -s almaz.
- Do you take the bus? Yes, I do.
- Otobüse biner misin? Evet.
- Who repairs these chairs?
- Bu sandalyeleri kim onarıyor?Who öznedir.
- We do not order lunch on Fridays.
- Cuma günleri öğle yemeği sipariş etmeyiz.
Be fiili: do ve does yerine am, is ve are
Meslek, durum, yaş ya da yer anlatan cümlelerde genellikle be gerekir. Türkçede ‘Evdeyiz’ derken kullandığımız ek, İngilizcede We are at home olur. Biçim özneye bağlıdır: I am, he / she / it is, you / we / they are. Be, Türkçede isim cümlesi ekleriyle, ‘olmak’ ile ya da farklı yapılarla anlattığımız kullanımları bir araya getirir; her Türkçe karşılık için ayrı bir İngilizce fiil seçilmez.
Be kendi soru ve olumsuzluk yapısını kurar. Soruda am, is ya da are öznenin önüne gelir; olumsuzlukta bu biçimden sonra not eklenir. Do ekleme: Is the room warm? Kısa yanıtta da be bulunur: Yes, it is; No, it isn't. Olumlu kısa yanıt Yes, I am, Yes, I'm olarak kısaltılmaz.
| Olumlu | Olumsuz | Soru |
|---|---|---|
| I am ready. | I am not ready. | Am I ready? |
| She is at home. | She is not at home. | Is she at home? |
| They are students. | They are not students. | Are they students? |
- Are the tickets expensive? No, they aren't.
- Biletler pahalı mı? Hayır.
Sıklık zarfları ve Present Continuous farkı
Always, usually, often, sometimes ve never sıklık bildirir. Normalde asıl fiilden önce, be sonrasında gelirler: I often walk; I am often tired. Every Monday, twice a week ve on Saturdays çoğunlukla sondadır. Never zaten olumsuz anlam taşır: standart bir cümleye don't ekleme. Türkçedeki ‘hiç gelmez’ ifadesinden farklı olarak İngilizcede burada iki olumsuzluk işareti birleştirilmez.
Now bulunması Continuous gerektirmez: I need a pen now bir süreci değil, ihtiyacı anlatır. Tersine tekrar da her zaman Simple gerektirmez: I am taking the bus this week geçici bir durumu öne çıkarır. Genel rutini, şu anda süren ya da geçici olarak sunulan eylemle karşılaştır.
- I usually write reports in the morning.
- Genellikle sabahları rapor yazarım.
- I am writing a report now.
- Şu anda bir rapor yazıyorum.Eylem sürüyor, bu nedenle Present Continuous kullanılır.
- Leo is never late.
- Leo asla geç kalmaz.Never, is sonrasında gelir; başka bir olumsuzluk öğesi gerekmez.
Sık yapılan hatalar ve cümleyi kontrol etme
Önce fiilin türünü, sonra özneyi ve cümle türünü kontrol et. Be ise am, is ya da are seç. Başka bir fiilse olumlu cümlede -s gerekip gerekmediğine, soru ve olumsuzlukta do / does gerekip gerekmediğine bak. Yapı gerektirmedikçe sıradan bir fiile am ya da is ekleme.
Bildiğin birkaç fiille gününü anlatabilirsin: işe ne zaman başlıyorsun, ne okuyorsun, nereye gidiyorsun? Yapıyı kontrol etmek için olumlu cümleyi soruya ve olumsuza dönüştür. Örneğin She reads → Does she read? → She doesn't read. Böylece üçüncü kişinin nerede işaretlendiğini görürsün.
| Yanlış biçim | Doğru biçim | Neden? |
|---|---|---|
| She work here. | She works here. | She ile olumlu cümlede -s gerekir. |
| Does he reads? | Does he read? | Does sonrasında yalın biçim kullanılır. |
| I am like tea. | I like tea. | Present Simple içindeki like, am yardımcı fiilini almaz. |
| Do they are ready? | Are they ready? | Be ile soru do olmadan kurulur. |
| He doesn't never call. | He never calls. | ‘Asla’ anlamını vermek için never yeterlidir. |
Present Simple: kısa tekrar
Belirtilen anlamı veren biçimi seç. Bu, kuralla ilgili erişime açık kısa bir çalışmadır, kurs dersi değildir; sonucu ilerlemene kaydedilmez.