Litery alfabetu angielskiego od A do Z
Każda litera ma wielką i małą postać: A i a, B i b. Obie mają tę samą nazwę. Transkrypcja pod literą pokazuje, jak wymawia się jej nazwę, a przy przykładowym słowie podaje wymowę całego słowa.
Ile liter ma alfabet angielski?
Alfabet angielski składa się z 26 liter: 5 samogłoskowych i 21 spółgłoskowych. Litery samogłoskowe oznaczają samogłoski, a spółgłoskowe zwykle oznaczają spółgłoski. Dokładna wymowa zależy jednak od słowa i połączenia liter.
- Samogłoski, 5 liter
- A E I O U
- Spółgłoski, 21 liter
- B C D F G H J K L M N P Q R S T V W X Y Z
W polskim y oznacza samogłoskę. W angielskim litera Y ma różne role i zwykle zalicza się ją do liter spółgłoskowych. W słowie yes oznacza spółgłoskę [j], a w my i happy samogłoski: [aɪ] i [i].
Wielkiej litery używamy na początku zdania i w nazwach własnych, na przykład Anna, London. W angielskim wielką literą zapisujemy też zaimek I („ja”) oraz nazwy dni tygodnia, miesięcy i języków: Monday, September, English. To ważna różnica: po polsku piszemy zwykle „ja”, „poniedziałek”, „wrzesień” i „angielski” małą literą.
Nazwa litery a dźwięk w słowie
Nazwy litery używamy, gdy mówimy alfabet lub literujemy słowo. Dźwięk wymawiamy, gdy czytamy całe słowo. Litera A nazywa się [eɪ], ale w apple oznacza dźwięk [æ], a w name brzmi jak [eɪ]. Znajomy wygląd litery nie oznacza więc, że czytamy ją tak samo jak po polsku.
W poniższych przykładach zapis w nawiasach pokazuje dźwięk oznaczany przez literę A, C lub G, a nie wymowę całego słowa.
- A [eɪ]
- C [siː]
- G [dʒiː]
Żeby przeczytać słowo, łączymy dźwięki, zamiast wymieniać nazwy liter. Na przykład cat wymawiamy [kæt], a literujemy C-A-T: [siː], [eɪ], [tiː].
Transkrypcja pokazuje wymowę. Na tej stronie zapisujemy ją w nawiasach kwadratowych, na przykład book [bʊk]. Znak [ˈ] stoi przed sylabą akcentowaną, a [ː] oznacza długą samogłoskę. W słowie music [ˈmjuːzɪk] akcent pada na pierwszą sylabę, a [uː] wymawiamy długo. Pozostałe znaki i przykłady dźwięków znajdziesz w przewodniku po fonetyce.
Przejdź do fonetyki angielskiejWymowa brytyjska i amerykańska
W brytyjskim i amerykańskim angielskim litery i ich kolejność są takie same. Różni się wymowa niektórych nazw. Na tej stronie nazwy liter podajemy w wariancie amerykańskim.
Litera Z w USA nazywa się [ziː], a w Wielkiej Brytanii [zed]. Amerykańska nazwa R brzmi [ɑːr], z końcowym [r]. W standardowej wymowie brytyjskiej sama nazwa litery brzmi [ɑː], bez końcowego [r].
Różni się też nazwa O: w wariancie amerykańskim to [oʊ], a w standardowym brytyjskim [əʊ]. Inne nazwy również mogą brzmieć nieco inaczej w zależności od akcentu. Oba warianty nadają się do codziennej komunikacji.
Po co znać alfabet angielski?
Znajomość alfabetu pomaga rozpoznawać zapisane słowa, korzystać z list alfabetycznych i rozumieć skróty wymawiane litera po literze. Na przykład BBC czytamy jako nazwy trzech liter: [biː], [biː], [siː].
Nazwy liter są szczególnie przydatne, gdy trzeba dokładnie podyktować imię, nazwisko, adres e-mail lub nieznane słowo. Angielskie spell oznacza „literować”, czyli podawać kolejne litery słowa ustnie lub na piśmie.
How do you spell your surname?
S-M-I-T-H.
Jak literuje się Twoje nazwisko?
[es], [em], [aɪ], [tiː], [eɪtʃ].
Takie pytanie możesz usłyszeć przy rejestracji, rezerwacji lub podczas rozmowy telefonicznej. Literowanie pomaga uniknąć pomyłek w imionach i adresach. Nawet kilka znanych liter pozwala rozpoznać krótki skrót lub część imienia. Z czasem staje się to coraz łatwiejsze.
Jak szybko nauczyć się alfabetu angielskiego?
Zacznij od małych grup liter o podobnie brzmiących nazwach. Na przykład A [eɪ], J [dʒeɪ] i K [keɪ] kończą się tak samo. Porównując je, łatwiej usłyszysz podobieństwa i zapamiętasz różnice. Poniższe grupy opierają się na wymowie amerykańskiej.
- Zakończenie [eɪ]
- A J K
- Zakończenie [iː]
- B C D E G P T V Z
- Pierwszy dźwięk [e]
- F L M N S X
- Zakończenia [aɪ] i [juː]
- IiY Q UiW
- Zapamiętaj osobno
- H O R
- Słuchaj po kilka literWybierz od 5 do 7 liter lub kilka o podobnych nazwach. Znane powtórz, a nowym poświęć więcej uwagi.
- Powtarzaj na głosPosłuchaj nazwy litery i ją powtórz. Potem wymów ją z pamięci i porównaj swoją wymowę z nagraniem.
- Zmieniaj kolejnośćSprawdzaj litery w losowej kolejności, żeby rozpoznawać każdą z osobna, bez powtarzania całego alfabetu.
- Literuj słowaZacznij od swojego imienia, nazwiska i krótkich słów. Po przerwie powtórz litery, których nazwy trudniej sobie przypomnieć.
Rozpoznajesz już kilka liter i potrafisz przeliterować krótkie słowo? To umiejętność, z której możesz korzystać. Stopniowo dodawaj kolejne litery, a równolegle ucz się pierwszych angielskich słów.
Sprawdź, jak dobrze znasz litery
Te zadania sprawdzają kolejność liter, ich nazwy i literowanie słów. Nie wszystko jeszcze wychodzi? Odpowiedzi pomogą Ci zobaczyć, które litery warto powtórzyć.
Jakiej litery brakuje: M, N, ?, P?
O. Kolejność to: M, N, O, P.
Ułóż słowa alfabetycznie: dog, apple, cat, book
apple, book, cat, dog.
Przeliteruj słowa: cat, name, book
cat: C-A-T, [siː], [eɪ], [tiː]. name: N-A-M-E, [en], [eɪ], [em], [iː]. book: B-O-O-K, [biː], [oʊ], [oʊ], [keɪ].
Które nazwy liter mają podobne zakończenie: A, J, K czy A, H, O?
A, J i K. Ich nazwy kończą się tym samym dźwiękiem [eɪ].
Jak nazywa się litera C i jaki dźwięk oznacza w słowie city?
Litera C nazywa się [siː]. Na początku słowa city oznacza dźwięk [s].
Przeliteruj nazwisko Smith
S-M-I-T-H: [es], [em], [aɪ], [tiː], [eɪtʃ].
Wybierz litery samogłoskowe: A, B, E, K, O
A, E i O to litery samogłoskowe. B i K to litery spółgłoskowe.
Ułóż litery we właściwej kolejności: H, L, J, K
H, J, K, L.
Jak nazywa się literę Z w USA i Wielkiej Brytanii?
W USA litera Z nazywa się [ziː], a w Wielkiej Brytanii [zed].
Jakie dźwięki oznacza litera Y w słowach yes, my i happy?
W yes litera Y oznacza spółgłoskę [j], w my samogłoskę [aɪ], a w happy samogłoskę [i].